اوبر حرکتی نوین

۸ سال پیش در سال ۲۰۰۹ تراویس کالانیک& اولین سرویس حمل‌ونقل تاکسی به وسیله اپلیکیشن موبایل را راه‌اندازی کرد. سرویس به این صورت بود که هر فردی می‌توانست با ماشین شخصی‌اش به کسب درآمد از طریق جابه‌جایی مسافر بپردازد و مسافرین هم توسط اپ موبایل می‌توانستند نزدیک‌ترین راننده را پیدا کنند. تراویس موفقیت اوبر را مدیون وجود آیفون و گستردگی آن می‌داند. امروزه اوبر در ۵۳۶ شهر دنیا فعالیت می‌کند و برای ۱۲هزار نفر شغل مستقیم ایجاد کرده‌ است. همچنین در سال گذشته سود ناخالص ۱۱.۳ میلیارد دلاری کسب کرده بود. از نمونه‌های ایرانی اوبر می‌توان به اسنپ، تپ‌سی، قونقا و ماکسیم اشاره کرد.

شروع بحران

دور از انتظار نبود که اوبر با رشد سریعی که داشت دچار بحران‌هایی هم شود، از اعتراض راننده‌های تاکسی در شهرهای مختلف، مانند آنچه که توسط راننده‌های تاکسی تهران در جلوی مجلس ایران نسبت به اسنپ رخ داد گرفته، تا مخالفت دولت‌های مختلف. اما بحران‌های جدی برای اوبر و به خصوص مدیرعامل و موسس آن یعنی تراویس از سال ۲۰۱۴ شروع شد. برخوردهای بد او با کارکنان، تضعیف حقوق رانندگان و در نهایت اتهام رسوایی جنسی و دزدی اطلاعات از ماشین‌های خودران گوگل.

همه این اتفاقات دست به دست هم داد تا تراویس مجبور شود از مدیرعاملی استارتاپی که خود تاسیس کرده بود استعفا دهد. اما جایگزین او چه کسی است؟

مافیای ایرانی‌ها در سیلیکون‌ولی

این اصطلاحی است که در مقاله‌ای به قلم علی طهماسب، به ایرانی‌های موفق و فعال در سیکون‌ولی، مهد دنیای استارتاپی دنیا داده شده است. در این مقاله از ۳۷ نفر ایرانی موفق یاد شده که حتما در مقاله‌ای جدا به آن می‌پردازیم. اما در ادامه می‌خواهیم سراغ خانواده خسروشاهی‌ها برویم.

خسروشاهی‌ها

آنها قبل از انقلاب، بنیانگذاران کارخانه‌های بزرگی مانند مینو، تولید دارو و تولی‌پرس بودند. حسن خسروشاهی، عموی دارا، موسس شرکت مینو پس از مهاجرت به کانادا فروشگاه‌های زنجیره‌ای فیوچرشاپ را راه‌اندازی می‌کند که علاوه‌بر کانادا، به بازار های امریکا هم وارد می‌شود. برای آشنایی بیشتر با حسن خسرو شاهی و زندگی نامه او پیشنهاد می‌کنم حتما میکروکتاب راز پول چاپ کردن هفت ایرانی که به سرگذشت ۷ ایرانی موفق از جمله حسن خسروشاهی می‌پردازد مطالعه کنید.

پدر دارا هم، بنیانگذار تولید دارو و تولی‌پرس بود. همچنین علی و هادی پرتوی از معروفترین سرمایه‌گذران موفق سیلکون‌ولی پسر عمه‌های دارا خسروشاهی هستند.

دارا خسروشاهی مدیرعامل جدید اوبر

دارا خسروشاهی ۴۸ ساله متولد تهران است و پس از ترک کشور در رشته برق از دانشگاه براون فارغ‌التحصیل شد. او از همان ابتدا مانند پدر و عمویش علاقه زیادی به کارآفرینی داشت و شرکت اکسپدیا Expedia را تاسیس کرد. اکسپدیا یک وبسایت آنلاین رزو بلیت هواپیما، هتل و تور مانند آنچه توسط علی‌بابا در ایران اجرا می‌شود است. گروه اکسپدیا در حال حاضر در ۶۰ کشور فعالیت می‌کند و همچنین بزرگترین شرکت مسافرتی آنلاین دنیا با بیش از ۱۲.۷ میلیارد دلار ارزش در جهان است.

پس از استعفای تراویس از سمت مدیرعاملی اوبر، هیئت مدیره به دنبال فردی بود که بتواند سکان این کشتی طوفان‌زده را به عهده بگیرد. جالب بود در لیست افراد احتمالی نامی از دارا خسروشاهی نبود اما هئیت مدیره به این نتیجه رسید تنها کسی که توانایی آرام کردن شرایط را دارد کسی است که تاسیس و مدیریت بزرگترین شرکت مسافرتی دنیا را در کارنامه کاری‌اش داشته باشد. البته این انتصاب ابتدا به صورت رسمی اعلام نشد و فقط در بین کارکنان اوبر اعلام شد، اما بعد از مدتی اوبر به طور رسمی دارا خسروشاهی را به عنوان مدیرعامل اعلام کرد.

نظر شما چیست و فکر می‌کنید او می‌تواند اوبر را از بحران نجات دهد؟

میکرومقاله نگاهی به دارا خسروشاهی مدیرعامل جدید ایرانی اوبر در سبکتو منتشر شد.

مروری بر اسنپ

۶ ماه اول آن را به نام تاکسی یاب با تبلیغ در مجلات داخلی کافه ها می‌دیدیم.ایده الهام گرفته از اوبر (Uber) است که در حال حاضر بزرگترین شرکت خصوصی وارد نشده بورس با بیش از ۵ میلیارد دلار ارزش و فعال در ۷۰ کشور می‌باشد اما فرهنگ سازی و بومی سازی این سرویس واقعا کار سختی بود برای همین برای هماهنگی با فرهنگ مصرف ایرانیان به جای استفاده از سیستمی نرم‌افزاری تاکسی متری و اعلام هزینه سفر در پایان، قیمت قبل از شروع سفر به شما اعلام می گردد.اسنپ امروز با داشتن ۲ میلیون مسافر و ۸۰ هزار راننده که ۳۰ هزار نفر آنها حداقل روزی یک سفر را با میانگین امتیاز ۴.۶ از ۵ انجام می دهند تکه ای از روش های حمل و نقل تهران هست.

تاکسی یاب ۵۰ نفره، امروز به اسنپی با ۲۲۰ کارمند تبدیل شده و به زودی به ۳۰۰ نفر افزایش پیدا می کند.آنها سعی می کنند سرویس های جدید خود را مانند پیک موتوری و اسنپ پلاس (خودرو های بهتر و لوکس) را در کنار سفر اشتراکی برای افرادی که مقصد و مبدا حدودا مشترک دارند با ۳۰ الی ۴۰ درصد قیمت کمتر محیا سازند.

مدیریت استارت آپی مثل اسنپ

شهرام شاهکار با تجربه مدیریت توسعه کسب و کار دیجیکالا حدود یکسال هست که مدیریت اسنپ را به عهده گرفته و البته سهام دار آن نیست او اولین چالش مدیریت خود را شناخت دقیق کسب و کاری می‌داند که تعدد مصرف بالایی دارد همچنین رشد ماهانه ۸۰ درصد برای استارت آپی که زیر ساخت های آن عقب تر از رشد است می تواند به کاهش رضایت مشتریان بیانجامد.اسنپ توان سود دهی را در حال حاضر دارد اما به خاطر طرح های توسعه به شهر های دیگر کشور درحال حاضر سودی به سهامدار ها ارائه نمی کند و قصد هزینه در این طرح ها را دارد.

او بازخورد مصرف کننده ها و Market Survey را مهم می داند برای همین به همه کارکنان اسنپ ماهانه بن ۵۰ هزار تومانی می دهد تا آنها مثل دیگرمسافرین از سرویس استفاده و آن را کمال و تمام حس کنند و باز خورد ها را در سیستم اعمال کنند.

او زیاد علاقه ای به جذب اقوام خود در اسنپ ندارد و برای جذب نیرو به سازگاری فرد با فرهنگ سازمانی، رفتار و نگرش مشترک با گروهی جوان و باانگیزه موجود که میانگین سن ۲۷ سال دارند وهمچنین انگیزه و پشت کار و از همه مهمتر کنجکاوی فرد برای یادگیری موضوعات جدید اهمیت می دهد همچین مدرک تحصیلی یا رتبه کنکور برای استخدام الویت زیادی ندارد.

هدف او و گروهش شکل گیری یک سرویس حمل و نقل هوشمند با ۳ شاخص اساسی مقرون به صرفه، با کیفیت و در دسترس بودن است آنها تمامی طرح های جدیدشان را مانند  توسعه به شهر های جدید که در حال اجرا شدن است را با بوم کسب و کار و توجه به ۳ شاخص اساسی سازمان و مطالعه دقیق شروع می کنند البته دیگر از بوم کسب و کار اصلی خود با توجه به رشدشان استفاده نمی کنند.او سعی می کند گروه را از حاشیه دور نگه دارد چون معتقد است اتفاقاتی مانند موارد اخیر با تاکسرانی گروه را دچار استرس کرده و انرژی آنها را می گیرد.

مارکتینگ و تبلیغات بهینه برای هر کسب و کاری چالش است زیرا قسمت مهمی از هزینه هاست آنها محیط آنلاین را مناسب تر می دانند به خاطر اینکه چه از طرف مسافر چه راننده نیاز به تلفن هوشمند و اینترنت است و مسلما چه جایی بهتر از فضای مجازی برای پیدا کردن مشتریان بالقوه!

یک روز شهرام شاهکار

شهرام ۳۲ ساله بچگی خود را در مرکز تهران گذرانده و در حال حاضر در غرب تهران ساکن است او حدودا صبح زود از خواب بیدار می شود و ساعت هشت شروع به خواندن ایمیل ها و پاسخ آنها می کند و معمولا ساعت ۱۰ صبح در محل کار است او روزانه بین ۲ تا ۸ بار از اسنپ استفاده می کند و با رانندگان گپی می زند تا تسلط کافی بر کسب و کار داشته باشد در طول روز علاوه بر کار های روتین به مطالعه گزارش های روزانه و هفتگی می پردازد و شبها حدود ۱۰ به خانه می رود و حتما کامنت های شبکه های اجتماعی اسنپ را چک می کند

او تعادل بین زندگی و کار را برای کارآفرین سخت می داند و اعتقاد دارد که شریک زندگی باید همراه باشد چون بعضی وقت ها فشار کاری آنقدر زیاد است که هفته ها مجبور به دیر رفتن به خانه و از دست دادن سفر های خانوادگی می شود اما او کار و چالش را یک سرگرمی برای خود می‌ببیند و وقت های آزاد را صرف دیدن فیلم، مطالعه کتاب و بلاگ ها و وقت گذارندان با خانواده می کند.

تجربه های شاهکار برای کارآفرین ها

اگر شکست نباشد ما چیزی یاد نمی گیریم

همه ما یک حاشیه امن شامل تجارب، تحصیلات و سوابق کاریمان داریم که حس آرامش به ما می‌دهند اما رشد و یادگیری ما در این حاشیه خیلی کم هست و برای اتفاقات بزرگ باید از آن خارج شویم ریچارد برانسون می‌گوید:هرکس به شما پیشنهاد کاری داد که تجربه‌ای در آن ندارید نترسید و با دیدی رو به جلو شبانه روزی سعی کنید آن را یاد بگیرید راز موفقیت همین هست! اگر کسی بگوید تعداد شکست های من کم است حتما در زندگی ریسک نکرده  وگرنه کارآفرین با شکست هایش پخته شده و تجربه کسب می‌کند.

کارآفرینی به خودش و تصمیماتش اعتماد دارد که تجربه شکست های کافی داشته باشد.مهم، رخ ندادن دوباره یک اشتباه است و نباید ازآن ترسید من که آن را دوست دارم! چون اگر نباشد ما چیزی یاد نمی گیریم و تصمیم های آینده‌ی ما قوی و درست نخواهد بود.استیو جابز جمله ای دارد که در مقاله درس هایی از استیو جابز به آن پرداختیم:

تنها راه انجام کارهای بزرگ عاشق بودن است اگر هنوز کاری پیدا نکردید که عاشق آن شوید پس بگردید حتما آن را می‌یابید.

من پیشنهاد خواندن دو کتاب را به شما می کنم یکی Traction که به رشد استارت‌آپ، توسعه مشتری و کسب درآمد می پردازد و دیگری hard thing about hard things که درباره اهمیت های زندگی کارآفرینی صحبت می کند.

کسب و کار نوپای موفق!

استارت‌آپ ها باید مصرف کننده محصول خود باشند تا بتوانند رفتار مصرف کننده را به طور کامل درک کنند.آنها باید شناخت درستی از مشتریان و بازار خود داشته باشند بعضی ها فکر می کنند که وای من مشکلی را برای حل کردن پیدا کردم که مردم حاضر هستند بابت آن پول دهند اما در واقعیت اینطور نیست! پیشنهاد ارزشمند داشته باشید و  مشکل بزرگ یا نیازی را رفع کنید.مهمترین قسمت یک کسب و کار تیم است اگر بهترین ایده و سرمایه را هم داشته باشید اما تیم خوب نداشته باشید شکست می‌خورید تیم هست که ایده ها را اجرا می کند پس به آنها اعتماد کنید و پیش داوری نکنید و فقط زمانی اعتمادتان را از آنها دریغ کنید که خلافش ثابت شده باشد.

نظر شما درباره راز های موفقیت اسنپ چیست؟نظر خود را با ما و دیگران به اشتراک بگذارید

میکرومقاله چرا اسنپ با شهرام شاهکار موفق است؟ در سبکتو منتشر شد.